Willem Fredrik Heskes 1891-1973

Willem ('Wam") Frederik Heskes wordt geboren op 29 juli 1891 in Delft. Hij was acteur en beeldend kunstenaar, kreeg schilderles van Romeo Costetti in Florence (1912-1914). Maakte veel litho's en houtgravure's voor o.a. de Radiobode (AVRO) en later voor "Het Leven" (later het badpakken-blad "de Lach"). Hij was van 1925 tot 1966 hoorspelacteur bij alle omroepverenigingen en speelde zo'n 140 rollen per jaar. Hij stond 2000 keer op toneel met "Koos Koen", en kreeg grote populariteit met de vertolking van "de freule" in het vooroorlogse KRO-programma "De Klok heit negen" Meer dan 40 jaar verdient Wam Heskes zijn brood met zijn stem. Zijn sonoor stemgeluid kunnen mensen die opgegroeid zijn met de radio zich nog zo voor de geest halen. Hij is als hoorspelacteur ongekend populair geweest. In de oorlogsjaren trad Wam Heskes niet op; hij weigerde lid van de Kultuurkamer te worden. Hoewel zijn vrouw een joodse was, werd zij wegens gemengd huwelijk wel niet gedeporteerd maar zij ondervond met haar gezin veel moeilijkheden. Hun villa werd door de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB) geconfisceerd. Wam hield zijn familie toen in leven met het tekenen van portretten.

De hoorspelacteur Heskes

Portret door A. Defresne 1927

In Rotterdam heeft hij les gehad op de Academie van Beeldende Kunsten bij A.H.R. Maasdijk en J.H. Weijns. Als beeldend kunstenaar is hij lid van St. Lucas te Amsterdam en de Vereniging van Beeldende Kunstenaars te Laren-Blaricum. Heskes tekende veel 'comics' stripverhalen, en maakte zelfs "rolprenten"/tekenfilms. Hierbij dienen vermeld te worden: een bewerking van 'Reinaart de Vos' (1922), een aantal losse verhalen voor tijdschrift Astra (1923), 'De Avonturen van Pé' in het reclame-magazine van SPAR (1929) (zie afb 3+4), en 'De Beklimming van de Poermanpatsja' (zie afb 5) in De Radiobode (1930). Tijdens de oorlog vervaardigt hij de krijttekening "de Christuskop" (afb. 2) met de priemende ogen. Als tijdens een inval (zijn vrouw is Joodse) hij dreigt 'afgevoerd te worden' redt dit kunstwerk zijn leven. Zoals hij zelf zegt in een inteview met de Telegraaf: "De landwachtofficier, die mij kwam ophalen, kon de priemende blik van Christus niet weerstaan en liet mij vrij." In "De Blauwe Vogel" te Laren heeft hij jarenlang een prachtig atelier waar hij zeer gelukkig is met zn vrouw. De oorlog maakt hieraan een einde. Met de handen omhoog (!) moet hij zijn bezit voor een krats verkopen. Zijn huis in Hilversum heeft hij in 1948 uit armoede moeten verkopen. Jammer dat een zo succesvol leven zo tragisch moest eindigen. De Telegraaf van 31 oktober 1970 meldt: "Wam Heskes wil alleen nog maar sterven".

Heskes wilde niet meer leven en moest dit gedwongen wel doen. Hij werd in sterk verwaarloosde toestand in 1970 gevonden in zijn huis. Dank zij een vriend werd hij de drie laatste jaren van zijn leven in het rusthuis in Zeist ,,Ons Thuis" verzorgd. Om de ziektekosten te kunnen betalen werden tijdens een verkooptentoonstelling Wams vele bezittingen (pruiken, toneelkleding, tekeningen, schilderijen, schetsen, en spotprenten) waaronder zeer kostbare, verkocht. Zijn AOW-uitkering en een toelage van het ministerie van Cultuur, Recreatie en Maatschappelijk Werk waren niet toereikend. Op 20 augustus 1973 overlijdt Wam Heskes in Zeist.

Overzicht van het werk van Wam Heskes